|
Farmacja (nauki farmaceutyczne) – nauka o lekach, także ogólna nazwa wszystkich kierunków studiów farmaceutycznych. Farmacja zajmuje się zarówno lekami syntetycznymi, jak i pochodzenia naturalnego, ale także składnikami lekowymi kosmetyków oraz żywności. Wybrane zagadnienia związane z farmacją to: badanie wpływu substancji chemicznych na organizm, badanie wpływu organizmu na substancje chemiczne (metabolizm leków), substancje naturalne stosowane jako leki, surowce roślinne i zwierzęce, z których wytwarzane są leki, synteza chemiczna, chemia leków, poszukiwania nowych leków, systematyka leków, zamienniki leków, ochrona patentowa, forma leku (postać farmaceutyczna), wdrażanie leków do produkcji, sposoby ich produkcji, wprowadzenie leków do obrotu (tzw. rejestracja), kontrola dystrybucji, kontrola jakości leków, marketing leków, racjonalizacja kosztów terapii. Farmacja jest nauką o charakterze interdyscyplinarnym, łączy w sobie Zagadnienia związane m.in. z następującymi dziedzinami wiedzy: medycyną (farmakologia, diagnostyka laboratoryjna), chemią (synteza substancji leczniczych, analiza chemiczna leków), biologią (botanika farmaceutyczna), fizyką (metody analizy instrumentalnej stosowane w analizie leków), technologią (przemysłowa synteza substancji leczniczych, produkcja form leków), ekonomią (optymalizacja kosztów opieki zdrowotnej), statystyką (kontrola jakości, rejestracja leków), psychologią (opieka farmaceutyczna), informatyką (modelowanie molekularne - dopasowanie potencjalnych leków do receptorów). Farmaceuta - osoba zajmująca się zawodowo dziedziną farmacji. Farmaceuci to wysoko wykwalifikowani specjaliści, zajmujący się ochroną zdrowia publicznego, wykonujący czynności mające zapewnić optymalny stan zdrowotny pacjentów. Najczęstszą z nich jest przyjęcie od lekarza bądź lekarza weterynarii pisemnego polecenia wydania leku w formie recepty i zrealizowanie go. Farmaceuci często są także właścicielami aptek (zgodnie z polskim prawem placówkę taką prowadzić może każdy obywatel, o ile zatrudni w niej kierownika z odpowiednimi kwalifikacjami), pracownikami hurtowni oraz firm farmaceutycznych. Kwalifikacje W Polsce farmaceutą określa się osobę, która ukończyła jednolite pięcioletnie studia magisterskie na kierunku Farmacja wyższej uczelni (Akademie Medyczne) i odbyła półroczny bezpłatny staż w aptece wliczony w studia. Przepisy te są zgodne z wymaganiami Unii Europejskiej. Kierownikiem apteki może zostać farmaceuta mający co najmniej 5 lat stażu w aptece, lub ukończoną specjalizację z zakresu farmacji aptecznej i trzyletni staż. Osoby z 5 letnim stażem nie muszą mieć stosownej specjalizacji. Farmaceuci wykonujący zawód w aptece zobowiązani są do ciągłego podwyższania swoich kwalifikacji przez uczestniczenie w szkoleniach i kursach, pisanie artykułów oraz prowadzenia innych form działalności naukowej. Obowiązuje system punktowy - farmaceuta, który nie uzyska w ciągu 5 lat określonej liczby punktów traci prawo wykonywania zawodu, definiowane jako niemożność samodzielnego wykonywania czynności związanych z pracą w aptece. Rejestracja Prawo wykonywania zawodu aptekarza jest wydawane przez Samorząd Aptekarski, którego członkami są wszyscy farmaceuci pracujący w aptekach. Uprawnienia Samorządu obejmują także sądownictwo dyscyplinarne i opiniowanie projektów aktów normatywnych, dotyczących farmacji. Obywatel, który ukończył stosowne studia w jednym z krajów członkowskich Unii Europejskiej, może otrzymać prawo wykonywania zawodu pod warunkiem, że zna język polski w niezbędnym do tego zakresie. Zadania Farmaceuci często bywają pierwszą jednostką ochrony zdrowia, z którą styka się pacjent. Z tego względu odgrywają oni ważną rolę w utrzymywaniu zdrowia publicznego. Zgodnie z ustawą do zadań farmaceuty w aptece należy: wydawanie produktów leczniczych i wyrobów medycznych i sprawowanie nadzoru nad ich obrotem, przechowywaniem i wykorzystaniem; sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych (min. leków recepturowych) udzielanie porad dotyczących działania i stosowania leków prowadzenie dokumentacji monitorowanie działań niepożądanych leków jeśli to konieczne, kierowanie do innych placówek ochrony zdrowia Farmaceutyka – dział gospodarki zajmujący się lekami począwszy od ich projektowania, poprzez produkcję aż do dystrybucji. Farmaceutyka zajmuje się m.in. takimi zagadnieniami jak: badania nad nowymi lekami i dopuszczanie ich do produkcji, produkcja przemysłowa leków, ochrona patentowa leków, dopuszczanie leków do sprzedaży, sporządzanie recepturowe leków bezpośrednio w aptekach, przechowywanie leków, kontrola jakości leków, typowanie leków zamiennych, sposoby wydawania leków, urzędowe spisy leków, hurtownie farmaceutyczne, aptekarstwo. Firmy farmaceutyczne, to firmy opracowujące na podstawie badań naukowych nowe leki oraz produkujące te leki. Farmaceutyka, obejmująca większość zagadnień praktycznych związanych z lekami (oprócz samego leczenia), bywa czasami mylona z samą farmacją – czyli dziedziną nadrzędną w stosunku do wszystkich zagadnień dotyczących leków.
|